Risico inventarisatie gastouderopvang: dit geldt sinds 1 juli 2026

Datum: 01-09-2026

Wie zorgt ervoor dat de opvanglocatie van een gastouder veilig en gezond is? Dat doen het gastouderbureau en de gastouder samen. Sinds 1 juli 2026 staan de regels voor de risico inventarisatie veiligheid en gezondheid op een andere plek in de wetgeving. Ook zijn enkele regels verduidelijkt en aangevuld.

Minimaal één keer per jaar samen de risico’s bekijken

Het gastouderbureau is verantwoordelijk voor het ten minste jaarlijks inventariseren van de veiligheids en gezondheidsrisico’s op iedere opvanglocatie. Dat gebeurt samen met de gastouder. Daarvoor bezoekt een bemiddelingsmedewerker iedere opvanglocatie ten minste één keer per jaar. Alle ruimtes waar kinderen tijdens de opvang kunnen komen, moeten bij de inventarisatie worden meegenomen. De uitkomsten worden vastgelegd in een risico inventarisatiedocument. Dit document wordt ondertekend door zowel de gastouder als de bemiddelingsmedewerker.

Ook een plan van aanpak

Alleen risico’s benoemen is niet voldoende. Het gastouderbureau en de gastouder stellen samen een plan van aanpak op. Daarin staat welke maatregelen nodig zijn en binnen welke termijn deze worden uitgevoerd. De gastouder is er vervolgens verantwoordelijk voor dat de maatregelen uit het plan van aanpak binnen die termijn daadwerkelijk worden genomen.

Geen origineel papieren exemplaar meer nodig

Sinds 1 juli 2026 hoeft op de opvanglocatie niet meer het originele papieren document aanwezig te zijn. Wel moet op iedere opvanglocatie een actuele risico inventarisatie beschikbaar zijn die specifiek op die locatie is toegespitst. Het risico inventarisatiedocument moet nog steeds door de gastouder en bemiddelingsmedewerker zijn ondertekend. Dat mag ook een ondertekend digitaal exemplaar zijn. Het gastouderbureau bewaart daarnaast een exemplaar in de eigen administratie en zorgt ervoor dat vraagouders het document kunnen inzien.

Verandert er iets? Geef het door

Nieuw is dat expliciet in de regelgeving staat dat de gastouder veranderingen op de opvanglocatie moet doorgeven aan het gastouderbureau als die mogelijk aanleiding geven voor een nieuwe risico inventarisatie. Denk bijvoorbeeld aan een nieuw huisdier, een speeltoestel, een verbouwing of een veranderde gezinssituatie. Het kan dan nodig zijn om al vóór de volgende jaarlijkse inventarisatie opnieuw naar de risico’s te kijken.

Welke risico’s moeten worden meegenomen?

De regelgeving benoemt welke onderwerpen in ieder geval onderdeel zijn van de inventarisatie.

  • Bij veiligheid gaat het om risico’s op verbranding, vergiftiging, verdrinking, vallen, verwondingen, beknelling, botsen, stoten, steken en snijden.
  • Bij gezondheid gaat het om het voorkomen van ziektekiemen, het binnenmilieu, het buitenmilieu en medisch handelen.

Ook ongevallen die hebben plaatsgevonden moeten worden geregistreerd. Daarbij worden onder andere de plaats en aard van het ongeval en de maatregelen om herhaling te voorkomen vastgelegd.

Meer dan een jaarlijkse verplichting

De RI&E is daarmee meer dan een formulier dat één keer per jaar wordt ingevuld. Gastouder en gastouderbureau kijken samen naar de werkelijke situatie op de opvanglocatie, spreken af wat nodig is en zorgen dat maatregelen ook worden uitgevoerd. Verandert de situatie? Dan wordt opnieuw bekeken of de bestaande inventarisatie nog voldoende aansluit. Zo blijft veiligheid en gezondheid onderdeel van de dagelijkse opvangpraktijk.

Lees meer in onze kennisbank voor leden

bronnen

• Besluit kwaliteit kinderopvang, artikel 21: veiligheid en gezondheid, verantwoordelijkheden gastouderbureau
• Besluit kwaliteit kinderopvang, artikel 27: veiligheid en gezondheid, verantwoordelijkheden gastouder
• Regeling Wet kinderopvang, artikel 10d: inventarisatie van risico’s voorzieningen voor gastouderopvang
• Staatsblad 2025, 427: wijziging kwaliteitseisen gastouderopvang en toelichting
• Staatsblad 2025, 428: inwerkingtreding per 1 juli 2026
• Staatscourant 2025, 40056: wijziging Regeling Wet kinderopvang en intrekking oude Regeling kwaliteit gastouderopvang